PhiTruong.comPhi Trường
Bay quốc tế: xuất nhập cảnh và quá cảnh

Trẻ em xuất cảnh cùng bố hoặc mẹ, cùng ông bà: giấy tờ cần chuẩn bị

Trẻ em xuất cảnh cần hộ chiếu, thị thực riêng, giấy khai sinh và khi không đi cùng đủ cha mẹ có thể cần văn bản đồng ý. Đi với ông bà, người thân thì chuẩn bị gì thêm.

Grandmother and small grandchild seen from behind holding hands while walking toward a wide window overlooking parked airplanes, a small rolling backpack beside them, soft afternoon light

Trẻ em xuất cảnh từ Việt Nam cần giấy tờ xuất nhập cảnh hợp lệ của chính trẻ (hộ chiếu riêng, hoặc được cấp chung vào hộ chiếu của cha hoặc mẹ trong trường hợp luật cho phép), thị thực của nước đến nếu nước đó yêu cầu, và với trẻ nhỏ thì phải có người đại diện hợp pháp đi cùng theo điều kiện xuất cảnh của luật hiện hành. Khi trẻ đi với chỉ bố hoặc mẹ, hoặc với ông bà, người thân, nên chuẩn bị thêm giấy khai sinh và văn bản đồng ý của cha mẹ vắng mặt, vì cả phía Việt Nam, hãng bay lẫn nước đến đều có thể hỏi.

Quy định cụ thể như độ tuổi, loại văn bản, có cần chứng thực hay dịch thuật hay không thay đổi theo thời gian và theo từng nước. Bài này giúp bạn nắm nguyên tắc và lập danh sách giấy tờ; trước ngày đi, tra văn bản hiện hành và hỏi cơ quan quản lý xuất nhập cảnh, hãng bay, đại sứ quán nước đến.

Vì sao trẻ em xuất cảnh bị kiểm kỹ hơn người lớn

Trẻ em không tự quyết được việc đi lại, nên cửa khẩu các nước đều quan tâm một câu hỏi: người đang đưa trẻ đi có quyền làm việc đó không. Mục đích là phòng ngừa mua bán, bắt cóc trẻ em, và cả những trường hợp một bên cha mẹ đưa con ra nước ngoài khi bên kia không đồng ý, nhất là khi cha mẹ đã ly hôn hoặc đang tranh chấp quyền nuôi con.

Vì vậy, khi bạn đưa con đi một mình, hay ông bà đưa cháu đi, cán bộ cửa khẩu và nhân viên hãng có thể hỏi thêm câu hỏi và giấy tờ. Điều này không có nghĩa họ nghi ngờ bạn, mà là quy trình chung. Chuẩn bị sẵn giấy tờ giúp việc hỏi diễn ra nhanh và không làm trẻ hoảng.

Luật về xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam đặt điều kiện riêng cho người chưa đủ một độ tuổi nhất định khi xuất cảnh, liên quan tới việc có người đại diện hợp pháp đi cùng. Người đại diện hợp pháp của con chưa thành niên thường là cha, mẹ, hoặc người giám hộ theo quy định. Ông bà, cô dì, chú bác không tự động là người đại diện hợp pháp, nên trường hợp này cần hỏi kỹ cơ quan có thẩm quyền về giấy tờ thay thế.

Danh sách giấy tờ theo từng tình huống

Bảng dưới là danh sách để bạn hỏi và chuẩn bị, không phải quy định chính thức. Mỗi dòng cần đối chiếu với văn bản hiện hành của Việt Nam và yêu cầu của nước đến.

Tình huốngGiấy tờ thường cầnNên chuẩn bị thêm
Trẻ đi cùng cả bố và mẹHộ chiếu của trẻ, thị thực nếu cầnBản sao giấy khai sinh, bản dịch nếu nước đến yêu cầu
Trẻ đi cùng chỉ bố hoặc chỉ mẹHộ chiếu, thị thực của trẻGiấy khai sinh, văn bản đồng ý của cha hoặc mẹ không đi cùng, bản sao giấy tờ tuỳ thân của người đó
Cha mẹ đã ly hônNhư trênBản án hoặc quyết định về quyền nuôi con, văn bản đồng ý nếu cần
Trẻ đi cùng ông bà, người thânHộ chiếu, thị thực của trẻGiấy tờ theo yêu cầu cơ quan xuất nhập cảnh về người đi cùng, văn bản đồng ý, uỷ quyền của cha mẹ, giấy khai sinh, giấy tờ chứng minh quan hệ
Trẻ đi một mình theo dịch vụ của hãngHộ chiếu, thị thực, giấy tờ dịch vụ của hãngThông tin người đưa, người đón, văn bản đồng ý của cha mẹ
Trẻ mang họ khác người đi cùngNhư tình huống tương ứngGiấy khai sinh để chứng minh quan hệ

Văn bản đồng ý của cha mẹ thường ghi rõ họ tên, số giấy tờ của cha mẹ và của trẻ, người được đưa trẻ đi, nước đến, thời gian đi và về, kèm chữ ký. Có nơi yêu cầu chứng thực chữ ký, có nơi yêu cầu bản dịch sang ngôn ngữ của nước đến. Hỏi trước để làm đúng một lần.

Lập kế hoạch giấy tờ cho trẻ từ sớm

Giấy tờ của trẻ thường mất thời gian hơn bạn nghĩ, vì liên quan tới nhiều người ký. Thứ tự gợi ý:

  1. Kiểm hộ chiếu của trẻ: đã có chưa, còn hạn bao lâu, ảnh còn giống không. Nếu chưa có hoặc sắp hết hạn, làm trước tiên, vì các bước sau phụ thuộc số hộ chiếu.
  2. Tra yêu cầu nhập cảnh của nước đến cho trẻ em: thị thực, giấy tờ đi kèm, có yêu cầu văn bản đồng ý của cha mẹ vắng mặt không.
  3. Hỏi cơ quan quản lý xuất nhập cảnh hoặc tra văn bản hiện hành về điều kiện xuất cảnh của trẻ với người đi cùng cụ thể của bạn.
  4. Soạn văn bản đồng ý, uỷ quyền nếu cần, mời người vắng mặt ký, làm chứng thực và dịch thuật theo yêu cầu.
  5. Xin thị thực cho trẻ nếu cần, nộp kèm giấy tờ đã chuẩn bị.
  6. Đặt vé đúng họ tên trên hộ chiếu của trẻ, khai đúng ngày sinh để hãng xếp đúng loại vé.
  7. Gom bản gốc và bản sao vào một túi riêng của trẻ, người đi cùng giữ.

Nếu người cần ký đang ở xa hoặc ở nước ngoài, việc ký và chứng thực có thể mất cả tuần. Đừng để tới sát ngày mới nhờ.

Đi với ông bà: tình huống phổ biến nhưng dễ thiếu giấy tờ

Nhiều gia đình nhờ ông bà đưa cháu sang nước ngoài thăm bố mẹ đang làm việc, học tập, hoặc ngược lại, ông bà đưa cháu về Việt Nam rồi quay lại. Vì ông bà không phải người đại diện hợp pháp mặc định của cháu, đây là tình huống cần chuẩn bị kỹ nhất. Cách làm an toàn là hỏi trước cơ quan quản lý xuất nhập cảnh nơi cư trú hoặc tại cửa khẩu sân bay xem với độ tuổi của cháu và người đi cùng là ông bà thì cần giấy tờ gì, ghi lại câu trả lời.

Thông thường, cha mẹ sẽ phải lập văn bản đồng ý hoặc uỷ quyền cho ông bà đưa cháu đi, có chứng thực theo hướng dẫn, kèm bản sao giấy khai sinh của cháu và giấy tờ chứng minh quan hệ giữa ông bà với cha mẹ của cháu, như giấy khai sinh của cha hoặc mẹ. Phía nước đến có thể yêu cầu thêm bản dịch và thư của cha mẹ đang ở nước đó.

Ông bà nên được dặn kỹ cách trả lời khi bị hỏi: đưa cháu đi đâu, gặp ai, ở bao lâu, ngày về. Nếu ông bà không đọc được ngoại ngữ, chuẩn bị một tờ giấy ghi các thông tin này bằng tiếng Việt và ngôn ngữ của nước đến. Ông bà lớn tuổi cũng có thể đặt trước hỗ trợ của hãng bay tại sân bay để đỡ mệt khi phải vừa trông cháu vừa xếp hàng.

Trẻ đi cùng bố hoặc mẹ khi cha mẹ đã ly hôn hoặc đang tranh chấp

Văn bản của tòa án. Nếu cha mẹ đã ly hôn, bản án hoặc quyết định của tòa về quyền nuôi con là giấy tờ quan trọng nên mang theo bản sao. Nó cho thấy ai đang trực tiếp nuôi con và có những điều kiện gì liên quan tới việc đi lại.

Sự đồng ý của bên kia. Tuỳ nội dung bản án và quy định của nước đến, có thể vẫn cần văn bản đồng ý của cha hoặc mẹ không trực tiếp nuôi. Nhiều nước rất chặt điểm này vì liên quan tới các công ước quốc tế về bắt cóc trẻ em qua biên giới.

Khi bên kia không đồng ý. Đây là vấn đề pháp lý, không phải thủ tục sân bay. Đừng tìm cách đưa con đi khi biết bên kia phản đối, vì có thể dẫn tới hậu quả pháp lý nghiêm trọng ở cả Việt Nam lẫn nước ngoài. Hãy hỏi luật sư trên AI Cố Vấn hoặc luật sư hôn nhân gia đình trước khi đặt vé.

Giữ thái độ hợp tác. Nếu bị hỏi ở cửa khẩu, trả lời thật, trình giấy tờ. Cán bộ không đứng về phía nào, họ chỉ cần chắc rằng việc đưa trẻ đi là hợp pháp.

Ở sân bay cùng trẻ: những việc nhỏ giúp mọi thứ trôi chảy

Giấy tờ đủ rồi, phần còn lại là làm cho trẻ không mệt và không lạc ở những chặng đông người:

  • Để giấy tờ của trẻ chung một túi với giấy tờ của người lớn đi cùng, không để trẻ tự cầm hộ chiếu.
  • Ở quầy kiểm soát xuất cảnh, người lớn và trẻ đi cùng một quầy, trẻ nhỏ có thể được yêu cầu đứng lên để cán bộ đối chiếu khuôn mặt.
  • Dặn trẻ không chạy khỏi tầm mắt ở khu soi chiếu, nơi người lớn phải tạm buông tay để xếp đồ vào khay.
  • Ghi số điện thoại của người lớn đi cùng trên một tấm thẻ để trong túi áo của trẻ, phòng khi lạc.
  • Với trẻ mang tên khác người đi cùng, cầm sẵn giấy khai sinh để trình nhanh nếu được hỏi.
  • Chuẩn bị đồ ăn nhẹ, nước sau cửa soi chiếu, đồ chơi nhỏ yêu thích để trẻ đỡ quấy trong lúc chờ.

Những lưu ý riêng cho trẻ sơ sinh, trẻ đi một mình theo dịch vụ của hãng, hay ù tai khi máy bay hạ cánh có trong mục dành cho trẻ em, bà bầu và người cao tuổi của trang. Bài này tập trung vào giấy tờ xuất nhập cảnh.

Tra quy định ở đâu và hỏi ai cho chắc

Phía Việt Nam, nguồn chính thức là văn bản luật về xuất cảnh, nhập cảnh của công dân và các hướng dẫn trên cổng thông tin của cơ quan quản lý xuất nhập cảnh. Khi tình huống của bạn khác thông thường, như người đi cùng không phải cha mẹ hay cha mẹ đang ở nước ngoài, hãy hỏi trực tiếp cơ quan quản lý xuất nhập cảnh nơi cư trú và ghi lại tên bộ phận đã trả lời.

Phía nước đến, đọc trang của cơ quan xuất nhập cảnh hoặc đại sứ quán nước đó tại Việt Nam, tìm mục dành cho trẻ em đi cùng một bên cha mẹ hoặc không đi cùng cha mẹ. Nhiều nước có mẫu thư đồng ý tham khảo. Nếu xin thị thực, hồ sơ thị thực của trẻ thường đã yêu cầu những giấy tờ này, và bạn nên mang bản sao theo cả khi đi.

Phía hãng bay, đọc mục hành khách trẻ em trên trang hãng: quy định về tuổi được đi cùng người lớn, dịch vụ trẻ đi một mình, giấy tờ hãng kiểm ở quầy. Gọi hỏi qua kênh chính thức nếu cần, và lưu lại câu trả lời bằng văn bản. Ba phía khớp nhau thì bạn yên tâm lên đường.

Câu hỏi thường gặp

Con đi nước ngoài với mẹ, bố không đi có cần giấy đồng ý của bố không?

Còn tuỳ yêu cầu của nước đến và tình huống gia đình. Nhiều nước khuyến nghị hoặc yêu cầu văn bản đồng ý của cha hoặc mẹ không đi cùng, có khi cần chứng thực và bản dịch. Chuẩn bị sẵn là cách an toàn, kèm bản sao giấy khai sinh của con.

Ông bà đưa cháu đi nước ngoài cần giấy tờ gì?

Ngoài hộ chiếu và thị thực của cháu, thường cần văn bản đồng ý hoặc uỷ quyền của cha mẹ, giấy khai sinh và giấy tờ chứng minh quan hệ. Luật có điều kiện riêng về người đi cùng trẻ nhỏ khi xuất cảnh, nên hỏi trước cơ quan quản lý xuất nhập cảnh về trường hợp cụ thể của gia đình.

Trẻ em có cần hộ chiếu riêng không?

Theo quy định hiện hành, trẻ em được cấp hộ chiếu riêng, và trong một số trường hợp trẻ nhỏ có thể được cấp chung vào hộ chiếu của cha hoặc mẹ. Khi cấp chung, trẻ chỉ đi được cùng người có hộ chiếu đó. Nhiều nước đến yêu cầu thị thực riêng cho trẻ dù trẻ có tên chung hộ chiếu.

Giấy khai sinh có cần dịch sang tiếng nước ngoài không?

Nhiều nước yêu cầu giấy khai sinh dịch sang ngôn ngữ của họ hoặc tiếng Anh, có khi cần chứng thực bản dịch, nhất là khi xin thị thực hoặc khi trẻ đi cùng một bên cha mẹ. Tra yêu cầu của nước đến và làm sớm vì dịch thuật, chứng thực cần thời gian.

Cha mẹ ly hôn, người nuôi con có tự đưa con ra nước ngoài được không?

Còn tuỳ nội dung bản án về quyền nuôi con và quy định của nước đến, có trường hợp vẫn cần sự đồng ý của bên kia. Đây là vấn đề pháp lý; trước khi đặt vé, nên hỏi luật sư trên AI Cố Vấn hoặc luật sư hôn nhân gia đình để tránh rủi ro.

Họ của con khác họ của mẹ thì khi xuất cảnh có bị hỏi không?

Có thể bị hỏi để xác nhận quan hệ, nhất là khi mẹ đưa con đi một mình. Mang bản sao giấy khai sinh của con, có bản dịch nếu đi nước yêu cầu, là đủ để chứng minh quan hệ trong phần lớn trường hợp.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138